" गल्ती सुधार गर आमा, तिमी गलत छ्यौ "

मलाई थाहा छैन
कि यो सहि थियो या गलत
आमा तिम्ले र बाबा तिम्ले
नौ नौ महिना कोखमा राखी
चार जिवित र एक मृत सन्तान
जन्म दिइसके पश्चात् पनि
क्याल्सियम, आइरन, फोलिक एसिड
र टि टि खोप नदेखेकी तिम्रो कोखमा
सन्तुलित भोजन के हो
थाहासम्म नपाएकी तिम्रो कोखमा
एउटा अर्को सन्तान यानकी म
संसार देख्न समय कुरिरहेको थिए
एक दिन, एक हप्ता, एक महिना
हुँदा हुँदा पूरा नौ महिना
जन्म लिएर यत्रो हुदासम्म
तिम्ले हरदम हरपल मलाई खुसी दियौ
कतिसम्म भने,
निरक्षर तिम्लाई साक्षरहरुले
कुरो मोडेर साक्षी बनाउँदा
एक कथित राक्षस्नीले
उस्को आफन्तबिरुद्द प्रमाण बन्यो भनेर
भला कि त्यो साचो नै थ्यो
तिम्लाई थला पर्ने गरि कुटेकी थिई
अन्यायमा परेकी तिम्ले
प्रहरीकोमा मुद्दा दर्जा गर्छु भनी
अरुलाई ५ मिनेट लाग्ने जिप्रका पुग्न
राक्षस्नीको प्रहारको चोटले
बिहान हिडेर साझ पुग्थ्यौ
तिमी ऐया आत्था गर्दैथ्यौ
आँसु पुछ्थेउ तर फेरि मुल फुट्थ्यो
तरपनी साझ होस या बिहान
तिम्ले कहिले भुलिनौ, आमा
मेरो लागि भात पकाउन
मेरा लागि रोटी पकाउन
मेरा लागि तिहुन पकाउन
मेरा लागि दूध उमाल्दिन
र तिम्रा यी हुर्केका सन्तानले
खै कुन हिम्मतले मलाई सुनाउछन कि
तिमी गलत छ्यौ भनेर
हो आमा आज म
तिनकै खुशीको लागि भन्दैछु
तिमी गलत छ्यौ, बिल्कुल गलत।।

मलाई अझै याद छ
पौडी सिक्ने र गर्मी बिट मार्ने
महान उद्देश्यले
बर्षायाममा जब म लहलहैमा
ठूलो नदीमा हाम फालेको थिए
र झन्डै बगेको थिए
कहिले नफर्किने गरि
तिमीबाट धेरै टाढा
पहिल्यै सब थाहा पाइसकेकि तिम्ले
भरे राती घर पुग्दा
मैले थाहा पाएसम्मको पहिलोपटक
मैले थाहा पाएसम्मको अन्तिमपटक
भिमलका सेता सेठ्ठाले कुटीकुटी
मेरो पौडिभुत उतारेकी थियौ
र चोटले म रुन लाग्दा
रुदै सुम्सुम्याउन आइपुगेकी थियौ।

खै तिम्ले भुल्यौ कि
तर मलाई अझै याद छ आमा
तिमी गाराघाटको उकालोमा
दमले गाह्रो बनाएर
हिड्न नसक्ने भएर थला परेकी थियौ नि
डाक्टरले देको रोटाहलरले तिम्रो दम
२० को १९ बनाउन सकेको थिएन
अनि म आत्तिए यस्तो ठाउँमा केही भैदिए
बसिरहदा झनझन दमले गाह्रो पार्ला भनी
घुर्की देखाउदै म एक्लै हिडेको थियो
तिम्ले देख्न त सकिनौ,
तर मेरो मुटु तेस्तरी तिमीसग बोल्दा
चसक्क चस्केको थियो
जसरी आजभोली पनि चस्किने गर्छ
म साह्रै दुखी हुदा, साह्रै पिडामा हुदा
सायद म हिडेको देखेर
तिमीमा हिड्नुपर्छ भन्ने मनसिकताले
दम अलि कम हुन्छ कि भन्ठाने
सानो उमेरको मेरो सानो मानसिकताले
त्यै ठिक सोच्यो होला सायद
तर तिम्ले एक्लै छोड्यो भन्ने सोच्यौ
कि खै के पो सोच्यौ
सायद सानोमा मैले कहिले यसरी नछोडेको यस्ले
कसरी छोडेर जान्छु भन्न सक्यो भन्ने सोच्यौ
आखाबाट पानी खसाल्दै
मलाई हेर्दै हिडेकी थियौ तिमी
तिम्ले सम्झिराछ्यौ कि बिर्सेउ
तर तिम्लाई तेस्तो देख्दा
मेरा आखाबाट पनि पानी थामिएका थिएनन।

म घरको एकतला माथिबाट खसेर
आँखा फर्काएर मरेजस्तो हुँदा
तिम्ले मुखसम्म पुग्नै लागेको गाँसलाई फ्यालेर
कुद्दैकुद्दै म छेउमा आइपुगेकी थियौ नि
अनि,
म हेलिकप्टरमा नचिनेका
बर्दी र हतियारधारी मान्छेहरुसँग
सदरमुकाम आइपुग्दा,
तिमी रातारात हस्याङफस्याङ दौडिदै
भोलिपल्टै मलाई अगाल्न आइपुग्याथ्यौ
चाहे त्यो पहिलोपल्ट मलाई बस चढाउदा होस
चाहे अस्ति दशैमा तिम्लाई भेटी फर्कदा होस
ममात्र हैन तिम्रा हरेक सन्तान छुट्टिदा
तिम्रो मन दुखिरहेको देख्छु म
हरेक पल्ट तिम्रा आँखा पहिलोपल्ट झै
रसाइरहेका हुन्छन् , बस रसाइरहेका हुन्छन
जब जब तिम्ले आफ्नो ममता देखायौ
तब तब तिमी गलत थियौ
तिमी गलत थियौ आमा, बिल्कुल गलत
तिमी त कडा हुनसक्नुपर्थ्यो, कडा
मैले अघि फोनमा सम्झाएजस्तै।

तिम्रो मनबाट ममता निस्कनै हुदैनथ्यो
कदापी, कदापी निस्कनै हुदैनथ्यो
तर फेरि लाग्छ, तिमी आमा हौ
प्रकृतिलेनै तिम्रो मन कमलो बनाएको छ
यसमा तिम्रो के दोष र आमा?
गल्ती कोबाट हुदैन र?
गल्ती गरेकै भएपनी कतै
आमाजस्तो देवीसग मिलाएर कुरा गर्न नजान्नु
तिम्रो मेरो झन ठूलो गल्ती त होइन?
कतै आमालाई बुझ्न नसक्ने तिमी र म
सन्तानको नाममा कलङ्क त हैनौ?
हो कहिलेकाही आमाले पनि गल्ती गर्दी हुन
तर के असल छोराछोरीले सिधै भन्न सक्छ
कि आमा तिमी गलत छ्यौ
गलत ती आमा होइनन बरु तिमी हामी हौ
कसरी कुरा गर्ने भेउ नभएका गलत मान्छे।।